Mart Ayı Bitki Takvimi

Martta havuç, bezelye ve marul ekimi ancak toprak işlenebilir durumdaysa yapılmalıdır. Bezelye serin toprağa dayanır; havuç tohumu ise kabuk bağlamayan ince yüzey ve sürekli hafif nem ister. Marul çeşidinin soğuğa dayanımını kontrol edin. Bölgenizde sert don sürüyorsa açık ekimi erteleyin veya tünel kullanın. Ekim sıralarını etiketleyin ve çıkıştan sonra fideleri çeşide uygun aralığa seyreltin.

Mart ayında sebzelerde yapılan işlem çoğunlukla temizliktir; her bitkiye kök veya yaprak budaması uygulanmaz. Kıştan kalmış çürük yaprakları, hastalıklı artıkları ve kırılmış sapları temizleyin. Sarımsağın, soğanın ve kök sebzelerin canlı yapraklarını kesmeyin; bunlar ürünün gelişmesini besler. Çok yıllık kuşkonmazda geçen yıldan kalmış kuru eğreltileri yeni sürgünler çıkmadan alın. Temiz alet kullanıp hastalıklı artıkları uzaklaştırın.

Sebze yatağını havalandırmadan önce bir avuç toprağı sıkın; yapışkan bir top hâlinde kalıyorsa çalışmak için erkendir. Islak toprağı bellemek yapıyı sıkıştırır. İşlenebilir zemine iyi olgunlaşmış kompostu yüzeyden karıştırın. Toprak analizi olmadan kireç ve yoğun gübre uygulamayın. Önceki sezon aynı yatakta yetişen bitki ailelerini kaydedip ürün rotasyonu planlayın, çok yıllık yabancı ot köklerini ekimden önce temizleyin.

Mart hasadı iklime ve kış korumasına bağlıdır. Ispanak, pırasa, pazı ve bazı lahana çeşitleri toprak donmamışsa toplanabilir. Dış yaprak hasadında sağlıklı merkezi bırakın; pırasayı kırmadan çıkarmak için toprağı çatalla gevşetin. Donmuş yaprağı çözülmeden tutmak dokuyu zedeler. Çiçeğe kalkmaya başlayan ıspanak ve roka sertleşmeden değerlendirilmelidir. Sararmış ve hastalıklı parçaları yatakta bırakmayın.

Martta hercai menekşe gibi serin mevsim çiçekleri dışarı ekilebilirken petunya çoğu bölgede içeride, güçlü ışık altında başlatılır. Petunya tohumu çok küçüktür; yüzeye bastırın ve kalın toprakla örtmeyin. Bahçe menekşesi ile Afrika menekşesini karıştırmayın. Fidelerde uzama yetersiz ışığı gösterir. Don riski bitmeden sıcak seven fideleri dışarı dikmeyin; dış koşullara birkaç gün içinde kademeli alıştırın.

İlkbahar çiçeklerine otomatik olarak yüksek azot vermek çiçeği artırmaz; aksine fazla yaprak, yumuşak sürgün ve az tomurcuk oluşturabilir. Önce bitkinin aktif büyüyüp büyümediğini, toprak verimliliğini ve ürün etiketini kontrol edin. Soğanlı bitkilerde yeşil yaprakların doğal biçimde soğanı beslemesine izin verin. Kuru köke gübre uygulamayın, granülü taç ve soğana değdirmeyin ve yağışla yüzey akışı bekleniyorsa işlemi erteleyin.

Süs lahanası ve süs biberi için mart ayında genel bir hasat kuralı yoktur. Süs lahanasının soğukta renklenmiş sağlıklı dış yaprakları peyzajda bırakılabilir; bitki uzayıp çiçeğe kalkıyorsa sezonu tamamlamaktadır. Süs biberlerinin yenilebilirliği çeşide ve üzerlerine uygulanan ürünlere bağlıdır; dekoratif satılan bitkiyi tüketmeyin. Solmuş, çürümüş bitkileri çıkarın ve boşalan saksıyı yeni dikim öncesi temizleyin.

Martta çıplak köklü veya saksılı meyve fidanı dikimi, toprak çözülmüş ve çamurlaşmamışsa yapılabilir. Sıcak bölgede uyanmış fidan için dönem geçmiş olabilir; sert bölgede don sürebilir. Çukuru köklerden geniş fakat kök boğazını gömmeyecek derinlikte açın. Aşı noktasını toprak üstünde tutun, kök çevresine doğrudan gübre koymayın. Can suyu verin ve etiketiyle birlikte gerekiyorsa gevşek bir destek bağlayın.

Mart, bütün elma, armut ve erikler için budamanın zorunlu son tarihi değildir. Uygun dönem tür, çeşit, yerel don ve hastalık riskine göre değişir. Elma ve armutta kuru, kırık, dar açılı ve sürten dallar seçilebilir; erik gibi taş çekirdeklilerde yağışlı havada büyük kesimler hastalık riskini artırabilir. Tomurcukları tanımadan verimli kısa dalları kesmeyin ve tek yılda tacın büyük bölümünü çıkarmayın.

Meyve ağaçlarına martta kompost veya gübre vermeden önce geçen yılki sürgün gelişimini, yaprak rengini, ürün yükünü ve mümkünse toprak analizini değerlendirin. Yeni dikilmiş fidanın köküne konsantre gübre temas ettirmeyin. Gereken besini gövde dibine yığmak yerine aktif köklerin bulunduğu taç alanına dağıtın. Yağmurla akış beklenen eğimli ya da suya doygun zeminde uygulamayı erteleyin; fazla azot hastalığa açık yumuşak sürgün oluşturabilir.